Rehbere dön

Cari Hesap Nedir, Mutabakat Nasıl Yapılır?

Temel Kavramlar 5 dk okumaGüncelleme: 2026-08-14

Cari hesap, bir müşteri veya tedarikçiyle olan tüm işlemlerin kronolojik olarak izlendiği hesaptır. Fatura, iade, tahsilat, çek, iskonto ve masraf kayıtları bu hesapta borç ve alacak olarak birikir; aradaki fark bakiyedir.

Borç ve alacak mantığı

İşlemCari hesaba etkisi
Satış faturasıBorç (müşteri size borçlanır)
Tahsilat / banka girişiAlacak (borç azalır)
Satış iadesiAlacak
Ciro primi / iskonto dekontuAlacak
Masraf yansıtmaBorç

Mutabakat neden gereklidir?

İki şirketin kayıtları neredeyse hiçbir zaman kendiliğinden birebir tutmaz. Mutabakat, belirli bir tarih itibarıyla iki tarafın bakiyesinin eşit olduğunu yazılı olarak teyit etmektir. Tahsilat görüşmesine mutabık olunmamış bir bakiye ile gitmek, görüşmenin ilk beş dakikada tıkanmasının en yaygın nedenidir.

Farkların en sık beş nedeni

  1. Dönem farkı: ay sonunda kesilen faturanın karşı tarafa ertesi ay kaydedilmesi.
  2. İşlenmemiş iade veya prim dekontu.
  3. Tahsilatın yanlış cariye veya yanlış faturaya kapatılması.
  4. Çekin kaydedildiği tarih ile portföye giriş tarihinin farklı olması.
  5. Kur farkı ve masraf yansıtmalarının tek tarafta işlenmesi.

Mutabakat mektubunda bulunması gerekenler

  • Mutabakat tarihi ve bakiye tutarı (rakam ve yazı ile).
  • Bakiyenin borç mu alacak mı olduğu.
  • Fatura/tahsilat detayını içeren ekstre eki.
  • İtiraz süresi ve iletişim kanalı.
  • Yetkili imza veya e-posta teyidi.
Mutabakatı yılda bir kez değil, en az çeyrekte bir yapın. Fark ne kadar eski olursa belgesini bulmak o kadar zorlaşır.

Mutabakatı kolaylaştıran yapı

Müşterinize kendi ekstresini istediği an görebileceği bir portal açtığınızda, mutabakat bir dosya alışverişi olmaktan çıkar. Alacak Pusulası'nın müşteri portalı; açık faturaları, çekleri ve bakiyeyi müşteriye şifresiz güvenli bağlantı ile gösterir, ödeme bildirimini de aynı ekrandan alır.

Sık Sorulan Sorular

Mutabakat hukuki olarak zorunlu mu?

Ticari işletmeler için dönemsel mutabakat yaygın bir uygulamadır ve BA-BS gibi bildirimlerin tutarlılığı açısından önemlidir; ancak asıl faydası uyuşmazlıkları erken yakalamaktır.

Bakiye tutmuyorsa ne yapmalıyım?

Farkı toplamdan değil, tarih aralığını daraltarak arayın. Genellikle tek bir belge (iade, prim dekontu veya yanlış kapatılmış tahsilat) farkın tamamını açıklar.

Rehberdeki diğer konular